v. 4 n. 1 (2026):
Artículos

O silêncio nas salas de aula: como os abusos de professores são revelados

Ana Herán Ventanas
Universidad de Málaga, España.
Laura Martínez Sánchez
Universidad de Málaga, España

Publicado 2026-05-30

Palavras-chave

  • Abuso de crianças,
  • abuso sexual na educação,
  • impacto da comunicação,
  • impunidade docente,
  • pedofilia,
  • pederastia,
  • teoria da educação
  • ...Mais
    Menos

Como Citar

Herán Ventanas, A., & Martínez Sánchez, L. (2026). O silêncio nas salas de aula: como os abusos de professores são revelados. Revista Internacional De Educación Y Análisis Social Crítico Mañé, Ferrer & Swartz, 4(1), 165–200. https://doi.org/10.51896/easc.v4i1.1232

Resumo

Esta investigação analisa o abuso sexual por parte dos professores em ambientes educativos em Espanha, com o objectivo de identificar padrões, factores institucionais e o papel actual dos media nesta questão. A metodologia baseia-se numa análise qualitativa de diversas reportagens em Espanha. Especificamente, centra-se em dois casos das cidades de Madrid e Málaga; no entanto, inclui também uma reflexão mais aprofundada sobre outros casos relevantes. São analisadas notícias que receberam atenção recentemente, bem como as divulgadas pelas redes sociais, e, por fim, um caso específico de como este problema é retratado nos meios audiovisuais. Os resultados revelam padrões comuns, identificando a falta de prevenção e segurança nas escolas, e a maior visibilidade deste problema proporcionada pelos media e pelas redes sociais, levando a um maior número de denúncias e a um maior reconhecimento e identificação destes comportamentos por parte das vítimas.

Em conclusão, destaca-se a necessidade de rever e reforçar as políticas de prevenção nas instituições de ensino, bem como melhorar os protocolos de atuação. Além disso, salienta-se a importância dos media na exposição destes casos.

Downloads

Não há dados estatísticos.

Referências

  1. @melias. (16 de febrero de 2025). Cazando Ped*filo Profesor de valores eticos [Vídeo]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=khrWUPpaVlU
  2. @melias. (2026). Melias [Canal de YouTube]. https://www.youtube.com/@melias
  3. Adarme, V. (23 de noviembre de 2025). Cártama, Opiniones y Opciones [Descripción audiovisual]. Facebook. https://www.facebook.com/groups/1717291255158627/posts/4365803096974083/
  4. Amondara, A. y Herrero, E. (2025). La alfabetización mediática en la educación sexual de adolescentes en centros públicos españoles. Comunicación y sociedad, 22, e8936. https://doi.org/10.32870/cys.v2025.89364
  5. Bello, C. (9 junio de 2024). "Ni una más": la exitosa serie de Netflix que hace guiños a dos polémicos casos reales de abuso sexual. BioBioChile. https://www.biobiochile.cl/noticias/espectaculos-y-tv/cine-y-series/2024/06/09/ni-una-mas-la-exitosa-serie-de-netflix-que-hace-guinos-a-dos-polemicos-casos-reales-de-abuso-sexual.shtml
  6. Blake, C., Lewis, R., Riddell, J., Willis, M., Wylie, L., Dawson, K., Moore, L, y Mitchell, K. R. (2024). Prevention of, and response to, sexual harassment at secondary school: A system map. Social Science & Medicine, 358, 117092. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2024.117092
  7. Campo, P. (4 de diciembre de 2025). Condenan a 15 años de cárcel a un maestro interino por agresión sexual a tres alumnas de 11 años en Asturias. eldiario.es. https://www.eldiario.es/asturias/condenan-15-anos-carcel-maestro-interino-agresion-sexual-tres-alumnas-11-anos-asturias_1_12820695.html
  8. Cano, J. (6 de abril de 2026). Archivan el caso del profesor de Religión de Cártama investigado por abusos y denunciado por 17 menores. Diario Sur. https://www.diariosur.es/sucesos/archivan-profesor-religion-cartama-investigado-abusos-20260331183955-nt.html
  9. Cañellas, J. B. (12 de abril de 2025). Cazar a un pedófilo: "La víctima envía un mensaje para quedar con el 'abusador', y cuando llega el momento, somos nosotros los que aparecemos". El Mundo. https://www.elmundo.es/madrid/2025/04/12/67f91b3321efa062678b458f.html
  10. Cody, C., Bovarnick, S. & Peace, D. (2023) ‘It's like a much deeper understanding and you kind of believe them more …’: The value of peer support for young people affected by sexual violence. Child Abuse Review, 32(3), e2789. https://doi.org/10.1002/car.2789
  11. Columba, A. (13 de mayo de 2024). Detienen a un profesor sospechoso de abusar sexualmente de más de 2.000 menores y se investiga si puede haber más víctimas. Abc. https://www.abc.es/sociedad/detienen-profesor-sospechoso-abusar-sexualmente-2000-menores-20240513102006-nt.html
  12. Consejo General del Poder Judicial. (9 de julio de 2018). El profesor del colegio Valdeluz de Madrid, condenado a casi 50 años de prisión por doce delitos de abusos sexuales. Poder Judicial de España. https://www.poderjudicial.es/cgpj/es/Poder-Judicial/Noticias-Judiciales/ci.El-profesor-del-colegio-Valdeluz-de-Madrid--condenado-a-casi-50-anos-de-prision-por-doce-delitos-de-abusos-sexuales.formato1
  13. Consejo General del Poder Judicial. (22 de marzo de 2024). El Tribunal Supremo condena a 12 años de prisión a un profesor de un colegio de Mallorca por tocamientos a cuatro alumnas. Poder Judicial de España. https://www.poderjudicial.es/cgpj/es/Poder-Judicial/Tribunal-Supremo/Noticias-Judiciales/El-Tribunal-Supremo-condena-a-12-anos-de-prision-a-un-profesor-de-un-colegio-de-Mallorca-por-tocamientos-a-cuatro-alumnas
  14. Consejo General del Poder Judicial. (13 de abril de 2026). El Tribunal Supremo confirma la condena a 13 años de prisión a un profesor de un colegio de Valladolid por abusos sexuales a un alumno. Poder Judicial de España. https://www.poderjudicial.es/cgpj/en/Judiciary/Supreme-Court/Judicial-News/El-Tribunal-Supremo-confirma-la-condena-a-13-anos-de-prision-a-un-profesor-de-un-colegio-de-Valladolid-por-abusos-sexuales-a-un-alumno-
  15. Cornejo-Guerra, N. (2024). Conductas autolíticas suicidas y no suicidas en víctimas de violencia sexual infantil. Apuntes de Psicología, 42(1), 41-48. https://doi.org/10.55414/ap.v42i1.1542
  16. Curiel, M. (21 de enero de 2025). «Lanza tizas al escote y entra en los baños»: presunto abuso sexual de un profesor en un instituto asturiano. El Debate. https://www.eldebate.com/educacion/20250121/presunto-abuso-sexual-profesor-instituto-asturiano-lanza-tizas-escote-entra-banos_262955.html
  17. Del Castillo, C. (3 de julio de 2025). Protección de Datos multa con 40.000 euros al colegio de Boadilla en el que se grabó a alumnas en ropa interior. eldiario.es. https://www.eldiario.es/tecnologia/proteccion-datos-multa-40-000-euros-colegio-boadilla-grabo-alumnas-ropa-interior_1_12432382.html
  18. Díaz, M. J. (18 de noviembre de 2025). El educador detenido en Málaga por supuestas agresiones sexuales a tres menores fue despedido del centro de acogida. Diario Sur. https://www.diariosur.es/sucesos/educador-detenido-malaga-supuestas-agresiones-sexuales-tres-20251117004018-nt.html
  19. EuropaMedia. (17 de noviembre de 2022). A.M.: El presunto pedófilo de Boadilla del Monte [Vídeo]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=jpk5b0wY2hs
  20. Federación de Asociaciones para la Prevención del Maltrato Infantil. (24 de enero de 2025). Los Mossos investigan a un profesor de un colegio de Barcelona por abusos sexuales a varios alumnos. Redacción FAPMI. https://bienestaryproteccioninfantil.es/los-mossos-investigan-a-un-profesor-de-un-colegio-de-barcelona-por-abusos-sexuales-a-varios-alumnos/
  21. Giovio, E. (24 de abril de 2026). Los obispos reconocen por primera vez que tienen mil clérigos acusados de abusos sexuales. El País. https://elpais.com/sociedad/2026-04-24/los-obispos-reconocen-por-primera-vez-que-tienen-mil-clerigos-acusados-de-abusos-sexuales.html
  22. Huang, S. H., & Wu, W. C. (2026). Perceived Adults’ Responses to School Bullying and Students’ Bystander Behaviors: The Role of Parents, Teachers, and School Administrators. Journal of School Violence, 0, 1-14. https://doi.org/10.1080/15388220.2026.2646660
  23. Ibáñez, M. (17 de abril de 2024). La investigación al profesor de Boadilla que grababa a sus alumnas apunta a ser un caso de pornografía infantil. El Español. https://www.elespanol.com/madrid/sociedad/20240417/investigacion-profesor-boadilla-grababa-alumnas-apunta-caso-pornografia-infantil/848415186_0.html
  24. Ibarra, J. M., & Pina, L. (Productores). (2020-2025). HIT [Serie de televisión]. Rtve.
  25. Images, G. (24 enero de 2025). Los Mossos investigan a un profesor de un colegio de Barcelona por abusos sexuales a varios alumnos. RTVE.es. https://www.rtve.es/noticias/20250124/mossos-investigan-profesor-barcelona-abusos-sexuales-alumnos/16420725.shtml
  26. La Vanguardia. (16 de noviembre de 2025). Investigan a un profesor de Religión de Málaga por presuntos abusos a menores. La Vanguardia. https://www.lavanguardia.com/local/andalucia/20251126/11303300/investigan-profesor-religion-malaga-presuntos-abusos-menores.html
  27. Lorenzo, J., & Sáez Carral, M. (Productores ejecutivos). (2024). Ni una más [Serie de televisión]. Netflix.
  28. Martínez, J. (16 diciembre de 2024). Detenido un profesor por abusos sexuales a una alumna de 11 años en un colegio parroquial de l’Horta Nord. Las Provincias. https://www.lasprovincias.es/sucesos/detenido-profesor-colegio-parroquial-abusos-sexuales-alumna-20241216095549-nt.html
  29. Moreno, A. (14 de febrero de 2024). Identificadas tres nuevas víctimas del profesor del colegio Virgen de Europa de Boadilla. Diario de Boadilla. https://www.diariodeboadilla.es/387432-identificadas-tres-nuevas-victimas-del-profesor-del-colegio-virgen-de-europa-de-boadilla#:~:text=La%20Guardia%20Civil%20ha%20identificado%20a%20tres,del%20Monte%2C%20sospechoso%20de%20haber%20grabado%20a.
  30. Netflix. (19 de septiembre de 2024). Lo que vimos en el primer semestre del 2024. Netflix. https://about.netflix.com/es/news/what-we-watched-the-first-half-of-2024
  31. Nicolau, C. (2021). Qualitative Methods Research Through the Internet Applications and Services: The Contribution of Audiovisual Media Technology as Technology-Enhanced Research. International Research in Higher Education, 6(1), 1-14. https://doi.org/10.5430/irhe.v6n1p1
  32. Núñez, J. y Navarro, J. (1 de agosto de 2023). Condenado a 13 años de cárcel por pederastia un profesor de un colegio de los carmelitas descalzos en Valladolid. El País. https://elpais.com/sociedad/2023-08-01/condenado-a-13-anos-de-carcel-un-profesor-de-un-colegio-de-los-carmelitas-descalzos-en-valladolid.html#:~:text=El%20Tribunal%20Superior%20de%20Justicia%20de%20Castilla,el%20colegio%20de%20los%20carmelitas%20descalzos%20de
  33. Ormazabal, M. (18 de febrero de 2025). En libertad con cargos dos educadoras de un centro de San Sebastián investigadas por una presunta agresión sexual a una menor. El País. https://elpais.com/sociedad/2025-02-18/detenidas-dos-docentes-de-un-centro-de-san-sebastian-por-una-presunta-agresion-sexual-a-una-menor.html
  34. Peinado, F. (14 de febrero de 2024). El profesor de Boadilla investigado por pedofilia comenzó a grabar alumnas desnudas al menos hace 17 años. El País. https://elpais.com/espana/madrid/2024-02-14/el-profesor-de-boadilla-investigado-por-pedofilia-comenzo-a-grabar-alumnas-desnudas-al-menos-hace-17-anos.html#:~:text=El%20caso%20sacudi%C3%B3%20a%20la%20opini%C3%B3n%20p%C3%BAblica,mes%2C%20una%20mujer%20encontr%C3%B3%20una%20c%C3%A1mara%20de
  35. Peinado, F. (14 de febrero de 2024a). El colegio de Boadilla en el que se grabó a niñas desnudas deberá pagar 120.000 euros por “daño moral” a una profesora y madre de una afectada. El País. https://elpais.com/espana/madrid/2024-02-14/el-colegio-de-madrid-en-el-que-se-grabo-a-ninas-desnudas-debera-pagar-120000-euros-por-dano-moral-a-una-profesora-y-madre-de-una-afectada.html
  36. Pérez, A. (11 junio de 2025). Absuelven al profesor acusado de abusar de dos alumnas en un instituto de Valencia. Levante-EMV. https://www.levante-emv.com/sucesos/2025/06/11/juez-absuelve-profesor-acusado-abusar-alumnas-instituto-valencia-118516446.html
  37. Peris, M. (2025). Juventud y violencia sexual: el papel de las redes sociales en Ni una más. Zer, 58, 18-35. https://doi.org/10.1387/zer.27388
  38. Polo, S. (10 de diciembre de 2025). Los alumnos exigen al Conservatorio de Música de Madrid que actúe de oficio ante los presuntos abusos sexuales cometidos por un catedrático de clarinete: "La pelota está en su tejado". El Mundo. https://www.elmundo.es/cultura/2025/12/10/69399676e85eceb4778b4584.html
  39. Polo, S. y Heredia, A. (27 de noviembre de 2025). Alumnas del Real Conservatorio de Música de Madrid denuncian tocamientos y acoso en redes de un catedrático de clarinete: "Ten cuidado, que se me empina". El Mundo. https://www.elmundo.es/cultura/2025/11/26/69272c5fe4d4d89f458b4585.html
  40. Quirante, I., & Cano, J. (25 noviembre de 2025). Detenido un profesor de Religión de Cártama por supuestos abusos a menores de corta edad. Diario Sur. https://surl.lu/jgbgve
  41. Ribot, P. (22 de marzo de 2024). El Supremo sentencia a 12 años a un profesor por abusar de cuatro alumnas en Palma. Última Hora. https://www.ultimahora.es/sucesos/ultimas/2024/03/22/2130379/abusos-menores-supremo-sentencia-anos-profesor-por-abusar-cuatro-alumnas-palma.html
  42. Rocha, C. (25 de noviembre de 2025). Investigan a un profesor de religión en Málaga tras una denuncia por abusos a niños de infantil. El Confidencial. https://www.elconfidencial.com/espana/andalucia/2025-11-25/investigan-a-un-profesor-de-religion-en-malaga-tras-una-denuncia-por-abusos-a-ninos-de-infantil_4254393/
  43. Rosado, A. (25 de noviembre de 2025). Investigan una denuncia contra un profesor de Religión de Cártama por presuntos abusos sexuales. El Español. https://www.elespanol.com/malaga/20251125/investigan-denuncia-profesor-religion-cartama-presuntos-abusos-sexuales/1003744028789_0.html#:~:text=El%20caso%20sali%C3%B3%20a%20la%20luz%20cuando,denunciado%20por%20un%20presunto%20caso%20de%20abusos
  44. Ruiz, I. (2025). Victimización y Justicia: ¿Cómo evitar la victimización secundaria en menores en casos de abuso sexual infantil? [Trabajo de Fin de Grado]. Universidad Europea de Valencia. https://titula.universidadeuropea.es/bitstream/handle/20.500.12880/12654/ruizsanchezisabel_7418_25407616_TFG_CRIMINOLOGIA_24-25_ISABEL_RUIZ.pdf?sequence=1&isAllowed=y
  45. Save the Children. (2012). La justicia española frente al abuso sexual infantil en el entorno familiar. Un análisis de casos a la luz de los estándares internacionales de derechos humanos. Save the Children. https://www.observatoriodelainfancia.es/ficherosoia/documentos/3659_d_Informe_JUSTICIA_ESP_ABUSO_SEXUAL_INFANTIL_vOK-2.pdf
  46. Save the Children. (2025). Por una justicia a la altura de la infancia. Análisis de sentencias sobre abusos sexuales a niños y niñas en España. Save the Children. https://www.savethechildren.es/sites/default/files/2025-09/EUS_Por_una_justicia_a_la_altura_de_la_infancia_v2025.pdf
  47. Solá, P. (12 de junio de 2024). 'Ni una más', la serie juvenil española que triunfa en Netflix hablando de agresiones sexuales. La Vanguardia. https://www.lavanguardia.com/series/netflix/20240612/9727626/ni-una-mas-serie-espanola-exito-netflix.html#:~:text=En%20su%20primera%20semana%20en%20la%20plataforma,,d%C3%ADas,%20ya%20que%20se%20estren%C3%B3%20un%20viernes.
  48. Sweeting, H., Blake, C., Riddell, J., Barrett, S., Mitchell, K. R. (2022). Sexual harassment in secondary school: Prevalence and ambiguities. A mixed methods study in Scottish schools. PLoS One, 17(2), e0262248. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0262248
  49. UK Parliament. (2016). The scale and impact of sexual harassment and sexual violence in schools. https://publications.parliament.uk/pa/cm201617/cmselect/cmwomeq/91/9105.htm
  50. Zapata, A. S. (17 de marzo de 2026). Las psicólogas, sobre el presunto caso de abusos en el colegio de Lugo: «Puido haber contaminación grupal, pero o relato dunha das nenas foi moi amplo e de calidade». La Voz de Galicia. https://www.lavozdegalicia.es/noticia/lugo/lugo/2026/03/17/psicologas-sobre-abusos-colegio-lugo-span-langglpuido-haber-contaminacion-grupal-relato-dunha-das-nenas-foi-moi-amplo-calidadespan/00031773752191507835801.htm#:~:text=El%20informe%20de%20estas%20forenses%20avala%20solo,una%20psic%C3%B3loga%20particular%20que%20contradice%20su%20versi%C3%B3n.